A Stady of His Life & Literary Activity

nietzsche_by_griliopoulos.jpg

ිටි හැටියේම වැස්ස කඩාවැටෙන්නට පටන් ගත්තේය. පාසල් වේලාව අවසන් වුවද කිහිප දෙනෙකුට
පාසල් වත්ත පියමං කරගැනීමට නොහැකිව තිබුණේ කුඩ රැුගෙන පාසලට විත් නොතිබුණ නිසා විය
හැකිය. වේයන්ගොඩ නගරය මැද පිහිටි මහ විදුහලේ එවකට විනය හා ශිෂ්‍ය කටයුතු භාරව සිටිDostoevsky.-V.-Domogatskii-1956.jpg
ගුරුතුමා විදුහල්පති කාමරය අසල එ ්කලමේකල වෙමින් සිටියේ සිසුන් කිහිපදෙනෙකු පාසල් බිමේ
තවමත් රැුඳී සිටින නිසා විදුහල් ගේට්ටුව වසාදමා යාමට ඇති අසීරුතාව සිහිකරමින් විය යුතුය.
”මොකද මේ ළමයි ගෙවල්වලට යන්නේ නැද්ද?” ගුරුතුමා අසල රැුඳීසිටිනා සිසුන්ගෙන්
විමසුවේය.
”කොහොම යන්නද සර්… මේ දොඹ සූරණ වැස්සේ?”
මගේ මිතුරා වහා පිළ ිතුරු දුන්නේය. ‘මොර සූරණ’ උපමාව ඔහු ‘දොඹ සූරන්කට’ හරවා
ඇත්තේය. ග ුරුතුමා වේගයෙන් විදුහල්පති කාමරය තුළට රිංගන සැටි අපි දුටිම ු.
”දුවම ු. වේවැල්පාර නොකා මෙතනින ් පැන ගම්ම ු.”
එ ් වෙන විට වැස්ස තරමක් තුරල් වී තිබුණ හෙයින ් අපි එතැන සිට එක හැල්මේ පාසල් වත්ත
පසුකොට සුළු නගර සභා භූමිය දෙසට දිව ගියෙම ු. පාසල් කාලයේ සමහර සිසුන්ට මෙන්ම
ගුරුවරුන්ටද අන්වර්ථ නම් පටබැඳේ. මේ ගුරුතුමාගේ හැඩිදැඩි ක‍්‍රියාකාලාපය නිසා සමහර සිසුහු ඔහුට
‘දොඹයා’ යන්න පටබැඳ තිබුණහ. එහෙත් ක ිසිවක ුත් එය ප‍්‍රසිද්ධියේ පැවසුවේ නැත.
පාසලේ සිට මගේ නිවසට මීටර් දෙසීයක්වත් දුර නො වන හෙයින් මම දුවගොස් නගර සභා
ගොඩනැ`ගිල්ල අසල නතර විමී. සමහරු නුඳුරින් ප ිහිටි බස් පොළට හා දුම්රිය පොළ වෙත දිව ගියහ.
වැස්ස නැවතත් වැඩි විය. සුළු නගර සභා කාර්යාලයේ කොනක පාළු කාමරයක් පිහිටියේය. එහි වීදුරුව
ගැලවී ගොස් ඇති හෙයින ් මම නිකමට මෙන් එහි ඇතුළට නෙත් යොමු කළෙමි.

Vladimir Favorsky, Woodcut of Fyodor Dostoevsky, 1929.jpg
දිග කලිසමකින් හා සුදු අත්දිග කමියකින් සැරසුණු හීන ්දෑරි මහත්මයෙක් වහා පැමිණ දොර විවර කොට
මා ඇතුළට කැඳවීය.
”වහිනවනෙ. මෙහෙන් වාඩිවෙලා ඉන්ඩ.”

Exif_JPEG_420
එ ් කුඩා කාමරය පොත් රාක්ක වලින් පිරිලාය. අපේ පාසලේ පුස්තකාලයක් ඇත්තේ නැත.
කියැවීමේ දැඩි රුචියකින් සිටි මම එකල කියැවීම සඳහා පොත් සොයාගත්තේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පන්තියේ මා
සම`ග ඉගෙනගත් අනෙක් මිතුරන්ගේ ගම්වල විශේෂයෙන්, වදුරව සහ උදම්මිට යන ගම්වල පිහිටි
ප‍්‍රජාමණ්ඩල පුස්තකාල වෙත යාමෙනි. මෙයද එවැනි පුස්තකාලයක් විය යුතුය.
මගේ අනුමානයට එම මහත්මයාගෙන් උත්තරයක් ලැබිණ. මෙය වේයන්ගොඩ නගරවාසීන්
වෙන ුවෙන ් සැදුණු පළාත් පාලන පුස්තකාලය බවත් තමා එහි පුස්තකාලයාධිපතිවරයා බවත් තවමත්
මේ පුස්තකාලය කෙරෙහි පාඨක සම්බන්ධයක් ගොඩනැ`ගී නැති හෙයින ් මෙහි ප‍්‍රධානියා ලෙසින ් තමා
කරන ්නේ සුළු නගර සභාවේ ලිපිකාර කටයුතු බවත් ඔහු කියා සිටියේය.

සොහොයුරා සම`ග ස`ගරාවක් පටන් ගත්තේය. ව්‍යාපාර කටයුතු බංකොලොත්ව අවසානයේ
සොහොයුරා මියගියේය. ඔහු සොහොයුරා වෙත ලිප ි රැුසක් යවා ඇතත් එක් ලිපියක් මෙහි අනතර්ගතව
ඇත්තේ ඔහුත් සොහොයුරාත් අතර තිබණු සම්බන ්ධයේ දැඩි බව දැක්වීම පිණිසය.
දොස්තොව්ස්ක ි සොල්දාදුවකු ලෙසින ් සිරද`ඩුවම් විඳින සමයේ තවත් දේශපාලන සිරකාරියක්
සම`ග පෙම් සබඳකමක් ඇතිකර ගත්තේය. ඇගේ සැමියා ක්ෂය රෝගයෙන් පෙළුණේය. ඇයද ක්ෂය
රෝගයෙන් පෙළුණු ම ුත් සිරජීවිතයේ පැවති කටුකකම ඇගේ සෙනෙහස නිසා ඔහුට තදින් දැනුණේ
නැත. ද`ඩුවම් සඳහා ඇත පළාතකට යවා තිබුණෙන් ඇගේ සැමියා එහිදී මියගියේය.

dostoyevsky-and-the-art-of-in-medias-res-820x380
1857 දී දොස්තොව්ස්ක ි තම ඥාතීන ්ගේ විරුද්ධතාවද නොතකා ඇය හා විවාහ වූයේය. ඇගේ
නම මරියා ඩි‍්‍රමිත‍්‍රිව්නා ඉසායෙව්ය. ඇයට පුතෙක්ද සිටියේය. විවාහ වූදා රාත‍්‍රියේම දොස්තොව්ස්ක ිට
මීමැස්මොර රෝගය වැළඳුන බව කියැවේ. කෙසේ වුවද එම විවාහ ජීවිතය සාර්ථක වූයේ නැත. ඇගේ
පුතු සම්බන්ධයෙන් යම් යම් තොරතුරු දොස්තොව්ස්ක ි තම මිතුරු මයිකෝව්ට යවන ලද ලියුම් වලින්
හෙළිවෙය ි. මෙහි දැක්වෙන මයිකෝව්ට යවන ලද එම ලිය ුම් අට කලක් තිස්සේ පීටර්ස්බර්ග්හි රුසියානුsiberian-notebook-of-dostoevsky-1856-1859
විද්‍යා ඇකඩමියෙහි පුෂ්ක ින් අංශයේ රැුඳි තිබී පසුව ප‍්‍රකාශයට පත්කරන ු ලැබ තිබේ.
තම මියගිය බිරිඳගේ පුතු පාවෙල් ඉසායෙව්ට ඔහු ආදරය කළේය. එසේම පසුව විවාහ කරගත්
ඇනාට දරුවක ු ලැබීම හා ඔවුන් එ ් දරුවා කෙරෙහි තැබූ බලාපොරොත්තුද මෙහි දක්වා ඇත. ඇනාට
ලැබුණ පළම ු දරුවා දියණියකි. එම දියණිය මාස දහයක ින් පසුව මියගියාය. ඉක්බිතිව ඇය තවත්
දියණියක වැදුවාය. ඉක්බිතිව විදේශයක ජිවත්වීමේ කටුක බව නිසාම ඔවුහු නැවතත් පීටර්ස්බර්ග ් කරා
පැමිණියෝය. එහිදි තවත් දරුවන ් දෙදෙනකු ලැබුණ බවත් එක් දරුවක ු මියගිය බවත් සඳහන් වෙය ි. ඔහු
තම දරුවන ් කෙරෙහි අසීමිත සෙනෙහසක් දැක්ව ූ බව අපට දැක ගත හැකිය.
මේ කෘතියට ආශි‍්‍රත කෙරෙන ලිපි සියල්ල ඕස්ටේ‍්‍රලියානු විශ්වවිද්‍යාලයක ඇති බවත් ඡුායාස්ථ පිටපත්
වශයෙන් ගෙන්වා ගත හැකි බවත් කලකට ඉහත මට දැනගන්නට ලැබිණ. එ ් අනුව විමසා බැලූ කල
එ ්වායේ ඡුායස්ථ පිටපත් ගෙන්වා ගැනීමට විශාල ම ුදලක් වැය කරන ්ට සිදුවන හෙයින ් එ ් අදහස
අත්හළෙමි. එහෙත් පසු කලෙක මගේ පුත් මනෝරම ඇමෙරිකානු විශ්වවිද්‍යාල පුස්තකාලයක ින් එම
ලිප ිවල ඡුායස්ථ පිටපත් මා වෙත ලබාදීමට කටයුතු කළේය. එම ලිපි සියල්ලම මෙහි අන්තර් ගත
නොකළෙමි. තෝරාගත් ලිපි පමණක් භාවිතයට ගතිමි.

glazunov54


එම ලිප ි සියල්ල හොඳින් පරිශීලනය කොට මගේ කාර්යය සඳහා අවශ්‍ය කොටස් මහත්
ඉවසිල්ලෙන් තෝරාගෙන, මගේ පුස්තකාලයේ තැන්පත්ව තිබෙන පියදෝර් දොස්තොව්ස්ක ි පිළ ිබඳ
ලියැවුණ අනෙකුත් කෘතිද පරිශිලනය කිරීමේ ඵලයක් ලෙසින ් ‘ප ියදෝර් දොස්තොව්ස්ක ි මගේ ස්වාමි
පුරුෂයා හෙවත් දොස්තොව්ස්ක ි සොයා යෑම’ නමැති මේ කෘතිය බිහිවූ බව කියනු කැමැත්තෙමි.
මා ම ුලදි සඳහන් කළාක් මෙන් මෙය පියදෝර් දොස්තොව්ස්ක ි පිළ ිබඳව ලියැවුණ චරිත කතාවක ්
නොවන ්නේය. එහෙත් පාඨකයාගේ පහන් සංවේගය උදෙසා දොස්තොව්ස්ක ිගේ උපතේ සිට මරණය
දක්වා වූ වැදගත් සංසිද ්ධීන් මෙන්ම ඔහු විසින් ලියා පළ කරන ලද නවකථාවල ලැයිස්තුවක්ද මේ
කෘතියේ අගට එක් කර ඇති බව සැලකුව මැනවි.

සේනාරත්න වීරසිංහ

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s