කවියක හැඩය කියන්නේ ඉදිමුන අවයවයකට නෙවෙයි -ආරියවංශ රණවීර

අපේ කාලයේ කාව්‍ය සාහිත්‍යයට අලූත් අත්දැකීමක් එකතු කරන්නට ඔබ සහ නන්දන වීරසිංහ කටයුතු කල තත්වයක් දකින්න තියෙනවා- මුලින්ම ඒ ගැන කතා කලොත් ?

ඔව් ’තුන්පෙති අතර පස් පෙති’ වශයෙන් තමයි අපි එය එලි දැක්වූයේ- එහි එන කිසිම කවියක් පාද පහකට වැඩි වෙන්නෙ නෑ- පාද තුන සහ පහ අතර තමයි මේ කවි නිර්මාණය වෙන්නෙ- මම එය මෙහෙම හඳුන්වන්නම්-
සිරුරින් කුඩා ය- අරුතින් මහත් ය-
මෙය ආගන්තුක නිර්මාණ අත්හදා බැලීමක් හැටියට ද ඔබ දකින්නෙ ?
කොහෙත්ම නෑ- මෙය ආගන්තුක කාව්‍ය ක‍්‍රමයක් නෙවෙයි- අපේ සෙල් ලිපි භාෂාවේ ඒ වගේම මුල් ම කවියේත් මේ කටි කාව්‍ය ලක්ෂණය දකින්න පුලූවන්- අපේ කර්කයක් තියෙනවා 11 වැනි ශත වර්ෂයේ දි අප ෂතුව තිබූ ඒ කෙටි කාව්‍ය සම්ප‍්‍රදාය වැලලී ගියාය කියලා- ඇත්තම කියනවා නම් සංස්කෘත කාව්‍ය ආක‍්‍රමණයෙන් අපේ දේශීය කාව්‍ය සම්ප‍්‍රදායට බරපතල හානියක් වුණා-
එතකොට ඔබ දෙදෙනාගේ මේ ප‍්‍රයත්නය එය නැවත ඔසවා තැබීමක් වශයෙන් ද හඳුන්වන්න වෙන්නෙ ?
එහෙමම කියන්නත් බැහැ- ඒ මොකද මෙතැන දී අපි චීන ඒ වගේම ජපන් හයිකු කාව්‍යවලිනුත් ආභාෂය ලැබුවා- ඒත් අපි නැවත නැවත උපකල්පනය කරනවා අර කියපු සංස්කෘත ආක‍්‍රමණය සිදු නොවුණා නම් කාව්‍යදර්ශය ඒ වගේම සියබස්ලකර මෙන්ම මහා කාව්‍ය විෂයයිකව ඒ ආක‍්‍රමණික බලපෑම සිදු නොවුණා නම් අපේ පොළවෙන් පැන නැගුණු අර දේශජ කාව්‍ය සම්ප‍්‍රදාය අද අපි මහත් උත්කර්ෂයෙන් කතා කරන චීන -ජපන් හයිකු කාව්‍ය හා සමානවම දියුණු තැනකින් ගන්න පුලූවන්කමක් තිබුණාය කියලා- මේ තත්වයම ගුණදාස අමරසේකර ඔහුගේ ’’සිංහල කාව්‍ය සම්ප‍්‍රදාය’’ කියන කෘතියෙනුත් සාකච්ඡුා කරනවා- ඒ වෙනුවෙන් එහි පරිච්ඡේදයක් ම වෙන් කරලත් තියෙනවා-
වර්තමානය තරුණ කවීන්ගෙන් හිගයක් නෑ- ඒත් බොහොම ඉක්මණට මතු වෙන ඔවුන් සලකුනක්වත් නොතබා අතුරුදහන් වන අවස්ථාත් තියෙනවා ඔබ මේ තත්වය නිරීක්ෂණය කරලා තියෙනව ද ?
අපේ තරුණ කවීන් තමන්ගේ ප‍්‍රථම කාව්‍ය සංග‍්‍රයෙන් විශේෂ දක්ෂතාවක් පෙන්වනවා- දෙවැනි පොතෙන් ද යම් තාක් දුරකට ඒ තත්වය ආරක්ෂා කර ගන්නවා- ඒත් තුන්වැනි පොතත් සමගම තමන්ගේ අහෝසි වීම නිර්මාණය කර ගන්නවා- මේකට මුලිකම හේතුව තමයි හැදෑරීමක් නැතිකම- තමන්ගේ අතීත අත්දැකීම් ඒ වමේම උගත් කරුණු යන මෙ සියල්ලෙන්ම සන්නද්ධ වෙලා තමයි අර කීව විදිහට පලමු වැනි සහ දෙවැනි කෘති ඉදිරිපත් කරන්නෙ- නමුත් තුන්වැනි අවස්ථාවේ දී ඒ සියල්ල අවසන්් වූ පසුබිමක අර මුල් තත්වය පිරිහෙනවා- අලූතින් දෙයක් නැහැ- ඞී -එච් -ලෝරන්ස් නවකතාකරණයට අදාලව මේ තත්වය ගැනම කියල තියෙනවා- ලිවීමේ සමත් ඕනෑම කෙනෙක්හට නවකතා දෙකක් ප‍්‍රමිතියකින් ලියන්න පුලූවන්කම තියෙනවා- ඒත් ඔහුට නවකතාකරුවෙක් යැයි කියන්න නම් තුන්වැනි එකත් ඒ ප‍්‍රමිතියෙන් ම ලිවිය යුතු යි- ලෝරන්ස්ගේ ඒ කියමන අපට පෙන්වා දෙන්නේ තමන්ගේ අතීත අත්දැකීම් මත පිහිටා පලමු කෘති දෙක ඕනෑම කෙනෙකුට ලියන්නට පුලූවන්කමක් තිබුණත් තෙවැනි අවස්ථාවේ දී ඔහුට හෝ ඇය ට අලූත් විෂය අත්දැකීමක් අවශ්‍ය වෙනවා කියන එක යි- කියවීම සහ හැදෑරීම එතැන දී වැදගත් වෙනවා-
ඉතිහාසය ආගම දර්ශනය ලෝකයේ සහ මිනිසාගේ පැවැත්ම ගැන තත්වානුකූල හැදෑරීමක් එතැන දී අවශ්‍ය වෙනවා- වෙන එකක් තියා නව විද්‍යා ජයග‍්‍රහණ පවා මෙතන දී අපට ප‍්‍රතික්ෂේප කරන්න බැහැ- ඒ ආකාරයට විමසීම -සිතීම -හැදෑරීම නිසා තමයි කවියේ දියති නිර්මාණය වෙන්නෙ- ඒ නිසා මම කියනවා නිරන්තර හැදෑරීම කවියෙකු ට විතරක් නෙවෙයි ඕනෑම නිර්මාණකරුවෙකු ට අවශ්‍ය යි කියලා-

vvv.PNG
කවියක නිර්මාණාත්මක හැඩතල විවිධ යි- සමාජ අරුත් ප‍්‍රකාශ කරන ඒ වගේම අධ්‍යාත්මික හැගීම් පාදක කරගත් භාව කවි මේ අතරින් විශේෂ යි- මා හිතනවා ඔබ සම්බන්ධයෙන් වඩාත් නිවැරදි වෙන්නේ යට කියැවුණු තත්වයෙන් දෙවැනි අවස්ථාවය කියලා ?
ඔය දෙපැත්තෙන් කොතැන හිටියත් භාවයන් තමයි අපට මග පෙන්වන්නේ අපට කාව්‍ය ලෝකයට පිවිසෙන්න- ඉංග‍්‍රීසි භාෂාවෙන් එය ට ’ඉමෝෂන’ වගේම ෆීලින්ග්ස්’ කියලත් කියනවා- වර්ඞ්ස්වර්ත් කවියා කියන අන්දමට කවියක් යැයි කියන්නේ නිස්කලංකව නැවත නැවත ආවර්ජනය කෙරෙන ඒ වගේම සංවේදනාවන් විසිින් ගෙන එන නිරුත්සාහයෙන් පිටවන ප‍්‍රබල හැගීම් ධාරාවක්- එහෙම ගත්තම මෙතැන දී සංවේදනා යන්න මූලික වෙනවා- අපි වුණත් නිස්කාන්සුවේ කල්පනා කරමින් සිටින විට නිරුත්සහායෙන් මතුවන හැගීම් තියෙනවා- එවැනි හැගීම් විදාරණය වීම තමයි කවිය වශයෙන් හඳුණාගන්නෙ-
ඔතැන දී අප මුලින් කී භාවමය ගුණය පවතින්න ඕනෙ- ඒත් සමගම තාර්කික සහ බුද්ධිමය ගුණයත් තියෙන්න ඕනෙ- ඒ විදිහට ගත්තම තාර්කික සහ බුද්ධිමය ගුණ සාන්ද්‍රණය අර කීව භාවමය ගුණයට ම අයත් තත්ව නිරූපණයන් වෙනවා- භාවමය ආලෝකයේ කොටස්කරුවන් බව ට ත්රකය සහ බුද්ධිය පත් වෙනවා-
ආකෘතිමය අත්හදා බැලීම් කාව්‍ය ක්ෂේත‍්‍රය තුළ තියෙනවා- උදාහරණයක් හැටියට ’’ඔයබොඩ වවුල්ලූ’’ කාව්‍ය සංග‍්‍රහයේ එකී කවිය ලියා ඇත්තේ වවුලාගේ එලලී සිටීම සිහි ගන්වමිනු යි- මං අහන්නේ එවැනි අත්හදා බැලීම් ගැන ඔබ විශේෂ ඇල්මක් දක්වනවා ද කියල යි?
කවියේ ආකෘතිය හා අභ්‍යන්තර අරුත (අන්තර්ගතය කියන වචනයට මම කැමති නෑ* යන මේ දෙක අතර අනුලංඝනීය සම්බන්ධයක් තියෙන්න ඕනෙ- ඉදිමුන ඇගිල්ලක් වගේ ආකෘතියම ඉස්මතු වීම ම මෙතැන දී සුදුසු නෑ- ඒ විදිහට ආකෘතිය එහි අභ්‍යන්තර අරුතින් වෙන් කලොත් එතැන දී ම කවිය යන්න අවසන් වෙනවා- මම මං ගැන කිව්වොත් ආකෘතිය ගැන විශේෂයෙන් සිතන්න යන්නේ නෑ- මෙ නිසඳැස් ය මේ සඳැස් ය කියලා මගේ වෙනසක් නෑ- ඒ ගැන විශේෂයෙන් හිතන්නෙ නෑ-
නමුත් අප මුලින් කතා කල ඔබ සහ නන්දන වීරසිංහ ගේ අලූත් කාව්‍ය සංග‍්‍රහයේ එවැනි විශේෂකරණයක් දකින්න තියෙනවා ?
මෙහෙමයි කවිය කියන්නේ විවිධාකාරයෙන් නිර්මාණය වන දෙයක්- අපේ අලූත් කවි පොතේ විශේෂ ම ලක්ෂණය තමයි සංක්ෂිප්ත ගුණය- ඕනෑම උසස් කවියෙකු තුළ තිබිය යුතු ගුණයක් වශයෙන් අපි ඒ සංක්ෂිප්ත බව දකිනවා- රිද්මය තේමාව සමග සමග මේ කියන සංක්ෂිප්ත ගුණය කවියක තිබිය යුතුම අංගයක් හැටියට අපි කල්පනා කරනවා- නමුත් මේ සංක්ෂිප්ත බව තුල ම දිගින් ඉතා වැඩි සහ අඩු කවි තියෙන්න පුලූවන්- ඒ අනුව මෙහිදී සංක්ෂිප්ත බව වශයෙන් හැඳින්වෙන්නේ කවියකට තිබිය යුතු ඊට අවශ්‍යම කෙරෙන පද සංඛ්‍යාව යි- එහදී ඒ අවශ්‍ය ම පද ප‍්‍රමාණය කොතෙක් ද කියා තීරණය වන්නේ අනවශ්‍ය පද ඊට ඇතුලත් නද්ද යන්න මත යි- ’’තුන්පෙති අතර පස්පෙති’’ එන මගේ සහ නන්දනගේ කවි කිහිපකින් මට ඒ බව සනාථ කල හැකි යි-
’’මේ ඝෝර ඉඩෝරය
ගේ ඉදිරිපස අඹ පැලයේ
නව දලූ’’
එතැන දී අඹ පැලය සහ ඉඩෝරය සමපාත යි මොන තරම දුෂ්කරතා මැද වුණත් ජීවිතය ගැන අලූතින් සිතන්නට පුලූවන්ය කියන අරුත මෙතැන තියෙනවා- මේ කියන සංක්ෂිප්ත කාව්‍ය ප‍්‍රවණතාව කෘතියේ පෙරවදනින් අප හැඳින්වූයේ ’’සුගකි හුගකි’’ කියල යි- එවැනි කවියක් නන්දනගෙන් අරගත්තොත් ඒක මෙහෙම යි-
’’ඈ පැළ කොට තබා ගිය
ඵීයළි උඩවැඩියා දඬුව
සිගිති අත් පසුරු බඳ
අ් න්තිමේ තුරු ලා
වැලඳගෙන’’
මෙතැන සිද්ද වෙන්නේ වියෝවක් ද එහෙම නැත්නම් ජීවිතටයන් පලා යෑමක් ද කියලා අපි දන්නෙ නෑ- ඒක වැදගත් නෑ- ඒපවියළී ගිය මතකයක සිගිති අත් පසුරු කියන භාවය තමයි මෙතැන වැදගත් වෙන්නෙ-
’’හෙණ අකුණු ගැහුවද
පැනි කුරුලූ තුඩු
ඹල් කෙමියෙහි’’
ඒ කවියෙ තියෙන්නෙත් අපි අර කියපු සංක්ෂිප්ත බව- ඒ වගේම නන්දනගේ මං කැමතිම කවියක් තියෙනවා- එතැන හරිම උපහාසයකුත් තියෙනවා-
’’මේ සුදු හැග කොකුන්
පා මාරු කරන්නෙත්
සංවරව’’

bbb.PNG

 

මම කැමතියි දැනගන්න මේ කෘතිය නිර්මාණකරණයට අදාලව තවත් එක උත්සහායක් ද එහෙම නැත්නම් කිසියම් ආකාරයක විෂය හැදෑරීමක් ද කියල?
සමස්තයක් හැටියට ගතතොත් කවිය පිලිබඳ හැදෑරීමක් මෙතැන තියෙනවා- විශේෂයෙන්ම චීන -ජපන් හයිකු කවි වලින් අපි ආභාෂය ලැබුවාය කියලා මම මුලදිත් කිව්වා- ඒ ආකාරයට අපේ දේශජ නවියත් ඉදිරියට ආවා නම් ඊටත් වඩා උසස් අපේම සම්ප‍්‍රදායක් බිහි වෙන්නත් ඉඩ තබුණා- ඒ කොහොම වුණත් අපේ මේ උත්සහාය ආභාෂයක් මිසක් අනුකරණයක් නොවන බවත් කියන්න ඕනෙ- ඒ මොහොතේ දුටු දෙයත් එහෙම නැත්නම් අවබෝධ කරගත් සත්‍යයක තමයි ඒ චීන ඒ වගේම ජපන් හයිකු කවි වලට වස්තු බීජ සපයලා තියෙන්නෙ- ඉංග‍්‍රීසී කාව්‍ය සාහිත්‍යයේ උපදේශාත්මක බව එහි දකින්නට නැහැ- එය මුලූමනින්ම විඳීම මුල් කරගත් කාව්‍ය සම්ප‍්‍රදායක්-

සංවාදය -මොහාන් ශ‍්‍රියන්ත ආරියවංශ

Advertisements

යුද්ධය -ලේ ගලන සත්වයෙකි -ලේ පිපාසිත දෙවියෙකි-

BNM

නවකථාව නමැති සාහිත්‍යාංගය කෙරෙහි වඩාත් පොදු ජන අවධානය යොමු කරවීම පිණිස 1969 වර්ෂයේ ආරම්භ කරන ලද්දකි බුකර් මැක් කොනල් සම්මාන ප‍්‍රදානය කිරීම. මේ සම්මානය සඳහා මුල් කාලයේදී තෝරාගන් ලැබුවේ ඉංග‍්‍රිසි ජාතික ලේඛකයන් විසින් ලියන ලද නවකථාය. මෙහිදීී එක්සත් රාජධානියේ ජනතාවගේ කෘතීන්ද, පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලීය රටවලට අයත් ලේඛකයන්ගේ කෘතීන්ද දකුණු අප‍්‍රිකානු ජනරජයේ මෙන්ම අයර්ලන්තයේ හා පාකිස්ථානයේ ලේඛකයන් විසින් ඉංග‍්‍රිසි බසින් ලියන ලදුව මුල්වරට එක්සත් රාජධානියේ පළ කළ කෘතිද මේ සම්මානය සඳහා තෝරා ගනු ලැබිණ. මෙහිදී පෙනී ගිය ප‍්‍රමුඛ කාරණාවක් වන්නේ මේ තොරා ගනු ලබන නවකථාකරුවන් ගෙන් හතරෙන් එකක් පමණ බි‍්‍රතාන්‍ය පුරවැසියන් නොවන බවය. මෙම ත්‍යාගය පිරිනැමීම එක් අතකින් තවදුරටත් බි‍්‍රතාන්‍ය අධිරාජ්‍යවාදී සංකල්පය තහවුරු කිරිමට ගන්නා ලද උත්සාහකැයි විචාරකයෝ කියා සිටින්නට වූහ. එම ත්‍යාග කමිටුවේ තේර්ම් මණඩලයේ සමාජිකයෙකු වූ ඇලන් මාසි පවසා සිටින්නේ ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව සම්බන්ධයෙන් හැට ගණන්වල ගනු ලැබූ තීරණය අසාධාරණ එකක් වූ බවය. ඔහුට අනුව ඉංග‍්‍රිසියෙන් ලියැවුණ නවකථා පටු ජාතික කඩතුරාවකින් වසා දැමීමෙන් සිදු කෙරෙනුයේ දැඩි අසාධාරණයක් වුණ බවය.
කෙසේ වුවද අද වන විට ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව යනු කුමක්දැයි යනුවෙන් පැවති බෙදීම අහෝසිවි ගොස් ඇති බවක් දක්නට ලැබේ. ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව යනු කුමක්දැයි හඳුනාගැනීමට සුප‍්‍රකට ඉංග‍්‍රිසි විචාරක වෝල්ටර් ඇලන් විසින් ලියන ලද ඔර්ාසඑසදබ ්බා ෘරු්ප යන අගනා කෘතිය අපට බොහෝ තොරතුරු ලබා දෙයි. උදාහරණයක් වශයෙන් ඇලන් පෙන්වා දෙන්නේ අප කලින් සඳහන් කළ රටවලින් බිහිවන ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවන්් ඇමෙරිකාවේ බිහිවන නවකථාවත් ලියවෙන්නේ එකම ඉංග‍්‍රිසියෙන් බවය. එසේ හෙයින් ඒ නවකථා කලාවන් දෙක අතර එතරම් වෙනසක් නැති බව බැලූ බැල්මට පෙනී යන බවය. මන්ද යත් ඇමෙරිකානු නවකතාද පොදුවේ ඉංග‍්‍රිසි නවකථා ලෙසින් පාඨකයන් විසින් සලකනු ලබනා හෙයිනි. එහෙත් මේ යුරෝපීය ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවත් ඇමෙරිකාවේ ලියැවෙන ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවත් අතර කිසියම් වෙනසක් දක්නට ඇත. අපට පැහැදිලිව හඳුනාගත නොහැකිවන මේ වෙනස කුමක්දැයි යන්න වොල්ටර් ඇලන් ඇමෙරිකානු නවකථාව හා ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව එකිනෙකට සංසන්දනය කරමින් කරන විචාරයෙන් අපට දැක ගත හැකිවෙයි.
අප බොහෝ දෙනා හෙන්රි ජේම්ස් හඳුනාගන්නේ ඇමෙරිකානු නවකථාකරුවකු ලෙසින්ද එසේත් නැත්නම් ඉංග‍්‍රිසි නවකථාකරුවකු ලෙසින්ද? මේ සඳහා ලැබෙන පිළිතුර වන්නේ ඔහු ඇමෙරිකානු නවකථාකරුවකු ලෙසින් මෙන්ම ඉංග‍්‍රිසි නවකථාකරුවකු ලෙසින්ද පොදුවේ සලකනු ලබන බවයි. ඔහුගේ නවකථා මේ සාහිත්‍යයන් දෙකටම ඇතුළත් වන්නේය. හෙන්රි ජේම්ස් 1843 දී ඇමෙරිකාවේ නිව්යොර්ක් නගරයේ උපන්නෙකි. තරුණ කාලය යුරෝපයේ ගත කළ කෙනෙකි. එහෙත් පසු යුගයේ යුරෝපය පසුබිම් කර ගනිමින් ඔහු නවකථා රැුසක් නිර්මාණය කළද සාමාන්‍ය පාඨකයෝ ඔහු ඇමරිකානු නවකථා කරුවකු බව අමතක කරති. එසේම නැතෑනියෙල් හාත්‍රෝන්ද, එංගලන්තයේ ගැමි ජීවිතය විනිවිද දුටු ජෝර්ජ් එලියට් මෙන් ඉංග‍්‍රිසි ලේඛකයකු ලෙසින් සැලකීමට බෙහෝ දෙනා පුරුදුව සිටිති. එහෙත් අමෙරිකානු නවකථකරුවන්ගේ කෘති වල බොහෝ පාඨකයාට නොපෙනෙනසුළු වෙනසක් දකින්ට ලැබේ. ඇමරිකානු නවකථාකරුවන් තම කෘති තුළින් ඉදිරිපත් කරනු ලබන අත්දැකීම් හා ඓතිහාසික සාධක ඔස්සේ විමසා බලන විට ඔවුන්ගේ නවකථා ඔස්සේ ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවේ දක්නට නැති විශේෂ චරිත ලක්ෂණ රැුසක් ගොඩ නැ`ගී තිබෙන බව අපට දැක ගත හැකිය.
එංගලන්තයේ වික්ටෝරියානු නවකථාව හා සමාන්තරව වර්ධනය වූ දහනව වැනි සියවසේ ඇමෙරිකානු නවකථාව ඉංග‍්‍රිසි බසින් ලියැවුණද මේ සාහිත්‍යයන් දෙක අතර පැහැදිලි වෙනසක් අපට දැක ගත හැකිය. මෙහිදී චාල්ස් ඩිකන්ස්, තැකරේ, ජොර්ජ් එලියට් වැනි ලේඛකයෝ ඇමෙරිකානු සමකාලීන ලේඛකයන් වූ හොත්‍රෝන් හා හර්මන් මෙල්විල් වැන්නන්ට කෙසේවත් සමාන වන්නේ නැත. බස ඉංග‍්‍රිසිය වුවද සියුම් වෙනසක් ගැබ්ව ඇති බව අපට පෙනෙයි.

LincolnBW.jpg-E
මෙසේ එකවරම පිටට නොපෙනෙන මේ අසමාන බවෙහි ඇති විශේෂත්වය ගැන ප‍්‍රකට ඉංග‍්‍රිසි විචාරක එෆ්. ආර් ලීවිස් තම ඨරු්එ ඔර්ාසඑසදබ නමැති අගනා කෘතියෙන් අපට පැහැදිලි කර ගත හැකිය. එහිදී ඔහු ප‍්‍රකට ඉංග‍්‍රිසි නවකථාකරුවන් ලෙසින් ජේන් ඔස්ටන්, ජෝර්ජ් එලියට්, හෙන්රි ජේම්ස්, ජෝසප් කොන්රඞ් හා ජී. එව් ලෝරන්ස් යන කතාකරුවන් පස්දෙනාගේ කෘත කිහිපයක් පැහැදිලි සාකව්ඡුාවකට ලක් කරයි. ඔහු පොදුවේ දක්වා සිටින්නේ මේ ඉංග5ිසි නවකතාවත් ඇමෙරිකානු නවකථාවත් අතර දකින්නට ලැබෙන්නාවූ වෙනස වූකලි කිසියම් සංස්කෘතකිමය හා සදාචාරාත්මක වෙනසක් වන බවයි. සංස්කෘතිය යන වචනය තුළ ප‍්‍රබල ධාරණාවක් පවතින බවත් එය අවධානයට ලක්විය යුතු කරුණක් බවත් ඔහු පෙන්වා දෙයි.
කෙසේ වුවද ආරම්භයේ සිටිම ඇමෙරිකානු නවකථාකරුවෝ ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවත් ඇමෙරිකානු නවකථාවත් අතර පවතින මේ වෙනස ගැන දැනුවත්ව සිටියෝය. එම වෙනස කුමක්දැයි හඳුනාගැනීමට මේ ආරම්භක නවකථාකරුවන්ට බලකර සිටියේ ඔවුන්ගේ සමාජ වාතාවරණයයි. සැබැවින්ම පවසනවා නම් මුල් යුගයේ ඇමෙරිකානුවන්ගේ ජීවිත ගත වුණේ එංගලන්ත සමාජයේ ජීවත්වන මිනිසුන්ට වඩා වෙනස් වූ විලාසයකිනි. මීට සියවස් එකහමාරකට පමණ පෙර පෙනිමුවර් කුපර් නම් ලේඛකයා විසින් ඇමෙරිකානු සමාජය හා ලේඛකයා දකිනු ලැබ ඇත්තේ මෙසේය.
‘‘මෙහි ජීවත්වන්නාවු ලේඛකයන්ට හිඳහිට හෝ ඛනිජ සම්පත්වලින් ධනයක් ලැබුණොත් හැරෙන්ට යුරෝපයේ ලේඛකයන්ට මෙන් අන් ධනයක් දකිින්ට නැත. මෙහි ඉතිහාසඥයන්ට උපුටා දැක්විය හැකි ඉතිහාසයක් නැත. උපහාස පුර්වකව වර්ණනා කළ හැකි අන්දමේ අනුවනකම් හා මෝඩකම්(පොදු ස්ථානවලදි දකින්නට ලැබෙන අසික්කිතකම් හැරෙන්ට* දකින්නට නැත. නාට්‍යකරුවන්ට තිබිය යුතු විනයක් දකින්නට නැත. රොමාන්තික නවකථාකරුවන්ට සොයාගත හැකි අප‍්‍රකට කතාවස්තු දකින්නට නැත. සදාචාරවාදීන්ගේ අදහස්වලට උචිතවන අන්දමේ දැඩි විරෝධයක් මෙහි දකින්නට නැත. කාව්‍ය පිණිස උපස්තම්භක වන්නාවු දෙයින් පොහොසත් කමක් මෙහි ඇත්තේ නැත.’’ මේ විස්තරයෙන් අපට පෙනී යන්නේ ඇමෙරිකානු ලේඛකයා මුල් යුගයේ බිහිවන විට පැවති සමාජ වාතාවරණයයි.

Confederate-soldiers-attack.jpg
එහෙයින් මෙකල බිහිවූණ ඇමෙරිකානු නවකථා රචකයන් වුවද (ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව හා සසඳමින්දෝ* තම නවකථා, නවකථා ලෙසින් හැඳින්වීමට පසුබට වුණ බවක් දකින්නට ලැබේ. වික්ටෝරියානු ගැමි ජීවන රටාවට සමානවන ලෙසින් නවකථා ලියූ නැතැනියෙල් හාත්‍රෝන් නැමැති ලේඛකයා (1804-1864* පසු කලෙක වේදනාවෙන් යුතුව ප‍්‍රකාශ කර තිබුණේ තම පාඨකයන් විසින් තමා ලියු කථා, නවකථා නොව ‘රොමැන්ස්’ ලෙසින් හඳුන්වනු ලබන බවයි.
සැබෑ නවකථාවෙන් සිදුවිය යුතු දේ ලෙසින් ඔහු දැක්වූයේ මෙය සිදුවිය හැකි දෙයක් නොව සිදුවන දෙයක් බව සෑම මොහොතකම පාඨකයා තුළ තහවුරු කරවීම බවය. නවකථාකරුවා මිනිසුන්ගේ සාමාන්‍ය ජීවිතයේ දකින්ට ලැබෙන දේවල් කියා පැම නොකළ යුතු බවය. ඒ නිසා තමා නවකථා නොලියන බවත් නවකථාවට වර්තමාන ඇමෙරිකානු සමාජය තුළ පැවැත්මක් දැකිය නොහැකි බවත් ඔහු දක්වා සිටියේය. හාත්‍රෝන්ගේ ජීවිතය ගැන විචාරක ඇසින් යුතුව ලියන හෙන්රි ජේම්ස් ඇමෙරිකානු සමාජය ගැන කරන මේ විස්තරයෙන් තත්කාලීන ඇමෙරිකානු සමාජය පිළිබඳව කිසියම් අදහසක් ඇති කර ගත හැකිය. ‘‘වෙනත් රටවල පවත්නා ඉහළ ශිෂ්ටාචාරයේ විශේෂ ලක්ෂණ එකින් එක කෙනෙකු දක්වා සිටියහොත් ඇමෙරිකානු ජිවිතයේ එවැනි නිශ්චිත ආකෘතියක් විශේෂතාවක් දක්නට නැති හෙයින් ඇමෙරිකානු ජීවිතය යනු කුමක්දැයි කියා කෙනෙකු පුදුම වනු නොඅනුමානය. යුරෝපිය ජාතිකයන්ගේ චින්තනයට අනුව නිශ්චිතව පවත්නාවූ කේවල දේශයක් මෙහි දක්නට නැත. සුවිශේෂ වූ ජාතික නාමයක් පවා දකින්නට නැත. රජවරුන් දකින්නට නැත. උසාවි දකින්නට නැත. භක්තිමත් බවක් දකින්නට නැත. රදලවරුන් දකින්නට නැත. පල්ලි දකින්නට නැත. පුජකයක් නැත. හමුදාව නැත. විදේශ සේවාවක් නැත. ගමේ ප‍්‍රභූන් යැයි කොටසක් දකින්නට නැත. මාලිගා ඇත්තේ නැත. සුවිසල් නිවෙස් නැත. නින්දගම් නැත. පැරණි ගැමි නිවහන් දක්නට නැත. පූජකවරුන් වෙනුවෙන් සැපයෙන් නිවාස නැත. අවම`ගල් පිරිස හා කැටිව යන පෙරහැර දකින්නට නැත. වටිනා නටඹුන් නැත. දැවැන්ත විශ්වවිද්‍යාල හෝ කොලීජි දක්නට නැත. ඔක්ස්පර්ඞ් වැනි විශ්වවිද්‍යාල නැත. මහා සාහිත්‍යක් නැත. නවකථා නැත. කෞතුකාගාර නැත. පින්තූර නැත. දේශපාලන සමාජයක් නැත. ක‍්‍රිඩා පන්ති නැත. විශේෂයෙන් මීට වසර හතළිහකට පමණ පෙර (හෙන්රි ජේම්ස් මෙසේ ලියන්නේ අදට සියවසකට පමණ පෙරය.* ඉංග‍්‍රිසි හා ප‍්‍රංශ ජාතිකයන්ගේ ජීවිත හා සමාන කර බලනවිට මෙකල ඇමරිකානු ජීවිතය යනු ජීවිතයක් නොවේ. එය අමතක කර දැමිය යුතු දෙයකි. මෙවැනි චෝදනාවලින් ලැබෙන ආලෝකය ඔස්සේ මේ සියලූ අවාසනාවන්ත තත්ත්වයන් සියල්ල ඉදිරරියේදී ස්වභාවිකව ඉවත්ව යනු ඇත.’’
හෙන්රි ජේම්ස් තව දුරටත් දක්වා සිටින්නේ මනුෂ්‍යත්වයේ අඳුරු පැත්ත යටපත්ව ගොස් ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදි චින්තනයක් එරට ඉපදිය යුතුව ඇති බවය. නවකථාව සම්බන්ධයෙන් බලන විට බැල්සැක්, ඩිකන්ස් ,ප්ලොබයාර්ට්, තුර්ගිනිව් ,ජෝර්ජ් එලියට් නිවැරදි බව ඔහු කියයි. යුරෝපීය නවකථාවේ විශිෂ්ට තේමාවන් විශේෂයෙන් ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවේ දක්නට ඇති මානවවාදී සමාජය පිළිබඳ ප‍්‍රස්තුතයන් යහපත් සමාජයක් බිහිවීම වෙනුවෙන් අගනේය. එසේම සමාජයේ ගැහැනු පිරිමි සියලූ දෙනා නිසි අධ්‍යාපනයක් ලැබිය යුතුය.
ඔහු දක්වන අන්දමට ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව වැඩුණුු සමාජ පරිසරය ඇමෙරිකානු සමාජය තුළ මීට වසර දෙසියකට පමණ පෙර නොපැවති බව අපට පෙනී යයි. මෙයට හේතු වශයෙන් දැක්විය හැක්කේ ස්මරණය කළ හැකි තරමේ අතීතයක් ඇමෙරිකානු ජනතාවට නොමැති වීමය. එසේ අතීතයක් අහිමිවීමට හේතුව වන්නේ ඔවුන් විවිධ යුරෝපිය රටවලින් එහි පැමිණ නව දේශයක් පිහිටුවා ගැනීමය. එහෙයින් ඔවුන්ට සිහිකළ යුතු තරමේ අතීතයක් දකින්නට නැත. ඒ නිසා ඇමෙරිකාව පිබිදෙන්නේ නව මිනිසකු පිළිබඳ සිහිනය සම`ග බව අපට මුල් යුගයේ ඇමෙරිකානු සාහිත්‍ය ඇසුරු කිරීමෙන් දැක ගත හැකිය.

Red Badge
මෙහිදී අපට නැවතත් ලීවිස් පවසන ‘මහා සම්ප‍්‍රදාය’ කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ හැකිය. ඔහු ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවේ ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ගැන කතා කරමින් තම අධ්‍යනයට ප‍්‍රස්තුත කරගත් නවකථාකරුවන් පස් දෙනා හැරුණ කොට එමලි බ්‍රොන්ටේ ගැනද විශේෂ සඳහනක් කරනු අපට පෙනෙයි. එමලි බ්‍රොන්ටේගේ ‘වදරින් හයිට්ස්’ නවකථාව ඉංග‍්‍රිසි සමාජය පසුබිම් කොට ගෙන නිර්මාණය වුණ අනෙක් නවකථාවන්ට වඩා ඉඳුරාම වෙනස් බව දනිමු. එහි පවත්නා රැුඩිකල්වාදි වෙනස ගැන ‘ගේ‍්‍රට් ට‍්‍රැඩිසන් කෘතියෙහි ලීවිස් මෙසේ සඳහන් කරයි.
‘‘මම ‘වදරින් හයිට්ස්’ ගැන යමක් නොකායමි. මන්ද යත් එය මා මවිතයට පත්කරන අන්දමේ ක‍්‍රීඩකත්යෙන් හෝ මුරණ්ඩුකමකින් යුතු යුතු කෘතියකි. ස්කොට් විසින් තහවුරු කරනු ලැබ සිටි දහ අට වැනි සියවසේ සැබෑ ජීවිතය ලෙසින් මතුපිටින් දකින්නට ලැබෙන දෙය පිළිබඳව විවරණය කරනු ලැබූ රොමාන්තික නවකථා සීමාවෙන් මිදී බ්‍රොන්ටේ මෙහිදී නව ම`ගකට අවතීර්ණ වෙයි.’’
ලීවිස්ගේ ඉහත දැක්වූ කියමන උපුටා දක්වමින් ඉංග‍්‍රිසි විචාරකයන් විසින් ඉහළින් තබනු ලබන නවකථාවේ ‘මහා සම්ප‍්‍රදායට’ ඇමෙරිකානු විචාරකයෙකු වන රිචඞ් චේස් බැට දෙන අයුරු ‘ඇමෙරි කානු නවකථාව හා එහි සම්ප‍්‍රදාය කෘතියෙන් අපට දැකගත හැකිය. චේස් මෙවැනි අදහසක් දක්වයි.
‘‘ලීවිස් පවසන දේ සැබෑය. බොහෝ රසික ප‍්‍රජාවකගේ සිත් තුළ අරක් ගෙන තිබෙනුයේ ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව තුළ කිසියම් ක‍්‍රීඩකත්වයක් නැත්නම් මුරණ්ඩු ස්වරයක් හෝ අද්භූත බවක් දැකිය නොහැකි බවය. ඒ නිසා ලීවිස්ට අනුව ‘වදරින් හයිට්ස්’ ඉංග‍්‍රිසි නවකථා සම්ප‍්‍රදායට අයත් නොවන්නේය. නමුත් යම් හෙයකින් එම වදරින් හයිට්ස් ලියා ඇත්තේ නව එංගලන්තයේ හෝ ඇමෙරිකානු දකුණු ප‍්‍රාන්ත පසුබිමකින් නම් එය ශ්‍රේෂ්ඨ නවකථාවක් ලෙසින් සලකනු ඇත. එවිට එය මුරණ්ඩු හෝ අද්භූත ශෛලියේ කෘතියක් ලෙසින් නොසලකනු ඇත. මන්ද යත් එය ඇමෙරිකානු නවකථා පසුබිමට බෙහෙවින් සමීප වන කෘතියක් හෙයින් එය ඇමෙරිකානු නවකථා අතර උසස් කෘතියක් ලෙසින් ඔවුන් දකිනු ඇත.‘‘
රිචඞ් චේස් තම විචාර කෘතියෙන් ඇමෙරිකානු නවකථා සම්ප‍්‍රදායට අයත් සුවිශේෂ වූ කෘති කිහිපයක් මෙසේ දක්වයි. ඔයැ ිජ්රකැඑ කැඑඑැර – ඵදඉහ ාසජන- ්‍යමජනකැඉ්රහ සෙබබ- ඔයැ රුා ඉ්ාටැ දෙ ජදමර්ටැ – ්ි ෂ ක්හ ාහසබට- ඔයැ ිමබ ්කිද රසිැි යන එම නවකථාවන් මුල් යුගයේ ඇමරිකානු නවකථාවේ පැවති වවිහේෂ ලක්ෂණ පිලිඹිබු කරවන බව ඔහු පෙන්වා දෙයි. මෙම කෘති සම්බන්ධයෙන් කෙටි විග‍්‍රහයකට යන්නට ප‍්‍රථම අපි නැවතතත් ඇමරිකානු නවකථාව බිහිවීමට හේතුපාදක වූ සමාජ තත්ත්වය ගැන කෙටි විමසීමක යෙදෙමු.
එංගලන්තයෙහි ඉංග‍්‍රිසි නවකථාව බිහිවීමට සුදුසු ස්වභාවික පොළොවක් සමාජ වාතාවරණයක් පැවතුණද මීට වසර එකසිය පනහකට ප‍්‍රථම ඇමරිකාවට එවැනි සමාජ පසුබිමක් හෝ භුමි පසුබිමක් දක්නට තිබුණේ නැත. ඇමෙරිකාව තුළ දක්නට ලැබුණේ හිතුමතේ නව ජනපද බිහිකර ගැනීම්ය. එම මිනිසුන් තුළ සැමවිටම දක්නා ලැබුණේ ක‍්‍රෑරකම් හා ප‍්‍රාථමික හැසිරීම් රටාවන්ය. යුරෝපයේ සිට ඇමෙරිකාව කරා සංක‍්‍රමණය වූ මොවුන්ට යුරෝපය හා පැවති සැමරුම් නැවත ගොඩන`ගාගන්නට නොහැකි විය. නොයෙකුත් බාධාවන්ට මුහුණ දෙමින් ඔවුන් ජනපද පිහිටුවා ගත්තද ඔවුන් යුරෝපයෙන් විසිර ගිය පිරිසක් වූ හෙයින් ඔවුන්ට තම මුල් අත්දැකීම් හා සම්බන්ධවන්නට එසේත් නැත්නම් යුරෝපීය සෘජු අත්දැකීම් සමුදාය තම ජීවිතයට එක් කරගනන්ට අවස්ථාවක් නොවීය. එක් අතකින් බලන කල ඇමෙරිකානුවන් වනාහි ම`ග පෙන්වන්නකු එනම් මොසෙස් කෙනෙකු නොමැතිව යුරෝපයෙන් පිටුවහල්වූ පිරිසකි. තම මව් රටවලින් බැහැරව නිර්ජන, ගුෂ්ක ප‍්‍රදේශ ඔස්සේ ඉබාගාතේ ඇවිද ගිය ඔවුන්ට නිරන්තර ජීවන දැක්මක් නොමැත්තේ හමුවූ දේශය ස්වර්ග රාජ්‍යයක් ලෙසින් සිතන්ට වූහ. මේ ස්වර්ග රාජ්‍යය යුරෝපයට සමාන නොවුණද ඊට හාත්පසින් වෙනස් ස්වභාවයක් ගත්තද ඒ තුළ ඔවුහු ඇමෙරිකානු සිහිනය ගොඩන`ගා ගන්නට සමත්වූහ. මෙසේ ඇමෙරිකාව තුළ ගොඩනැ`ගුණ මේ මිනිස් ජීවන පසුබිම පිළිබඳව අපට යම් අවබෝධයක් ලබා ගැනුමට 1782 දී හෙක්ටර් ද ක‍්‍රිව්ාකිචර් නැමැති විද්වතා දක්වන මේ අදහස් අතිශයින් මහෝපකාරි වෙතැයි සිතමි. ඔහු මෙසේ සඳහන් කරයි.
‘‘සියල්ල කෙරෙහි අණසක පතුරුවනු ලබන යුරෝපයේ මහා වංශාධිපතිවරුන් මෙන් හෝ කිසිවක අයිතියකට හිමිකම් නොකියන යුරෝපයේ පොදු ජනතාව ලෙසින් හෝ මොවුන් සංවිධානාත්මක නොවූහ. මේ සමාජය තුළ කිසිවිටක රදළ පවුල් දක්නට නොවීය. විනිශ්චයකරුවන් දක්නට නොවීය. රජවරුන් හෝ කුමාරවරුන් දක්නට නොවීය. බිෂොප්වරුන් දක්නට නොවීය. පූජක ආධිපත්‍යයක් දක්නට නොවීය. සුළු පිරිසක් වෙත පවරන ලද නොපෙනෙන බලයක් දක්නට නොවීය. දහස් ගණන් පිරිසකට රැුකියා සපයන විශාල කර්මාන්තශාලා දක්නට නොවීය. විදග්ධ රසිකත්වයක් හෝ සුඛෝපභෝගි හැසිරීම් රටාවන් දක්නට නොවීය. යුරෝපයේ ධනවතුන් හා දුප්පතුන් අතර පැවතියාවූ දුරස්ථතාව මෙහි දක්නට නොවීය. … මෙහි අපි සෑම කෙනෙක්ම එදිනෙදා ජීවිතය ගැටගසා ගැනීම පිණිස සියලූ සීමා බන්ධනවලින් මිදී ශ‍්‍රමය හෙළන්නට විමූ. ලේ හලා ආරක්ෂාකරගන්ට හෝ දිවි පුදා රැුකබලාගන්නට රජ කුමාරවරුන් අපට සිටියේ නැත…. කොටින්ම කියතොත් අපි ලෝකය තුළ නිශ්චිත පැවැත්මක් සොයායමින් සිටින යථාර්ථවත් පිරිසක් වෙමු….’’

මේ විස්තරය එදා ජීවත්වූ ඇමෙරිකානු ජනතාව හා ඔවුන් ඇරඹි නව ජීවිතය දැක ගැනීමට ලැබී ඇති කදිම කැඩපතක් වැන්න. මේ තුළින් අපට පසක් වන එක් කරුණක් වන්නේ ඔවුන්ගේ පෞද්ගලික ජීවිතය පෙළ ගැසී තිබුණ ආකාරයයි. එනම් ඔවුන් පොදු සමාජය වෙතින් ඕනෑකමින්ම ඉවත් වෙමින් පුද්ගල ජීවිතයක් ගොඩන`ගා ගැනීමට ගන්නා ලද උත්සාහයයි. මෙසේ බිහිවූ නව ඇමෙරිකානු මිනිසාගේ ජීවිතය හා හැසිරීම් රටාව බෙහෙවින් සරල එකක් විය. ඒ නිසාමදෝ බොහෝ ඇමෙරිකානුවන් තමන්ට යුරෝපය හා කිසිම සම්බන්ධයක් නැති බව ප‍්‍රකාශ කිරීමට කැමතිය. එහෙත් යුරෝපය සම`ග පැවති අතීත සම්බන්ධය ඔවුන් නොදැනුවත්වම ඔවුන්ගේ ජීවිත කිසියම් පීඩනයකට හසුකර ඇති බවක් ඔවුන්ගේ නිර්මාණ තුළින් අපට පැහැදිලිය.
කොටින්ම කියතොත් නව දේශයෙහි බිහිවූ මේ ඇමෙරිකානුවා තම අභ්‍යන්තරය සම`ග නිරන්තර අරගලයක පැටලී සිටියි. ඔහු තමාගේ අභ්‍යන්තරය සම`ග කරන නිරන්තර අරගලය මුල් යුගයේ බිහිවුණ බොහෝ ශ්‍රේෂ්ඨ ඇමෙරිකානු නවකථාවලින් ගම්‍ය වෙයි. ප‍්‍රකට ඇමෙරිකානු ලේඛක මාර්ක් ට්වෙන් ලියූ ්‍යමජනකඉැරරහ ත්‍සබබ නවකථාව මඳකට හෝ විමසා බැලූව හොත් අප ඉහත සඳහන් කළ ඇමෙරිකානු මිනිසා තුළ පවත්නා අරගලයේ ලක්ෂණ එහි එන සමහර වැකිවලින් පවා දැක ගත හැකි වන්නේය. මේ බලන්න. .. ෂ රුජනදබ ෂ ටදඑ එද කසටයඑ දමඑ දෙර ඔැරරසඑදරහ ්යැ්ා දෙ එයැ රුිඑත ඉැජ්මිැ ්මබඑ ී්කකහ ියැ.ි ටදසබට එද ්ාදචඑ පැ ්බා ජසඩසකස‘ැ පැත ්බා ෂ ජ්බ.එ ිඒබා සඑග ෂ ඉැැබ එයැරු ඉැදෙරුග, :කිසියම් සැනසීමක් පතා තමන්ට වෙනත් පළාතකට පැනයන්නට සිතෙන්නේ සැලී නැන්දා තමා ශිෂ්ටාචාරවත් කරන්නට උත්සාහ කරන නිසාය. මට එය දරාගත නොහැකිය.*

tmp2189_thumb
මෙසේ ඇමෙරිකාවේ පදිංචි වූ මිනිසා තුළ නිරන්තරයෙන් පවත්නා හුදෙකලා ස්වභාවය සෑම උසස් ඇමෙරිකානු නවකථාවකින්ම පාහේ විවරණය කෙරෙනා සැටි අපට දැකිය හැකිය. උදාහරණයක් වශයෙන් ජේ. ඩි. සිලින්ජර්ගේ ඔයැ ක්‍්එජයැර සබ එයැ ඍහැ, හර්මන් මෙල්විල්ගේ ඵදඉහ ෘසජන වැනි ප‍්‍රකට නවකථා දැක්විය හැකිය.
ඇමෙරිකානු නවකථාවලත් ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවලත් තවත් කැපී පෙනෙන තවත් විශේෂ ලක්ෂණයක් ලෙසින් විචාරකයන් පෙන්වා දෙන්නේ වීර චරිත නිරූපණයේදි දක්නට ලැබෙන විශේෂතාවයි. සෑම ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවකම පාහේ එහි ප‍්‍රධාන චරිත කිසියම් ඓතිහාසික පසුබිමක් ඔස්සේ එසේත් නැත්නම් පන්ති ස්වභාවයක් ඔස්සේ ගොඩනැෙ`ගන අයුරු පැහැදිලිය. වේලස්, ලෝරන්ස්, ඕවල්, තැකරේ, ජේන් ඔස්ටන් වැන්නන්ගේ නවකථාවලින් මෙය මනාව පැහැදිලි වෙයි. එහෙත් ඇමෙරිකානු නවකථාවල වීරයා එසේ නැත්නම් ප‍්‍රධාන චරිතය ඉංග‍්‍රිසි නවකථාවේ මෙන් පදනමක් සහිත චරිතයක් නොව ඉබාගාතේ ඇවිද යමින් තම පදනම ගොඩන`ගා ගනු ලබන වරිතයකි. එම චරිත තූළ බොහෝ විට ඉස්මතු පෙනෙන්නේ පොදු බවක් නොව හුදෙකලාව පවත්නා වීරත්වයකි.
වර්ෂ 1861 සිට 1865 දක්වා ඇමෙරිකාවේ එක දිගට පැවති සිවිල් යුද්ධය නිසා උතුරු දිග හා දකුණු දිග ප‍්‍රදේශයේ 620000 පිරිසක් මියගොස් ඇති බව සඳහන් වෙයි. ඇමෙරිකානු ජනතාව කෙරෙහි බලපෑම් ඇති කළ මේ සිවිල් යුද්ධය පසුබිම් කරගෙන ස්ටීවන් කේ‍්‍රන් නමැති ඇමෙරිකානු නවකථාකරුවා විසින් රචනා කරන ලද ඔයැ ඍැා ඊ්ාටැ දෙ ක්‍දමර්ටැ නමැති නවකථාව ඇමෙරිකානු නවකථාවට ආවේනික ලක්ෂණ විදහා පාන උසස් නවකථාවක් ලෙසින් විචාරකයන්ගේ අවධානයට පත්ව ඇති බව සඳහන් කළ හැකිය. (මෙය මවිසින් ධෛර්යයේ රතු සලකුණ යන නමින් සිංහලෙන් පළකරනු ලැබ ඇත.* ස්ටීවන් කේ‍්‍රන් නමැති තරුණ නවකථාකරුවා (1871-1900* මේ නවකථාව රචනා කළ පසු එකල සිටි ඇමෙරිකානු විචාරකයන්ගේ දැඩි සංවාදයන්ට බඳුන් විය. මෙහි ප‍්‍රධාන චරිතය වනාහි යුද්ධයට සහභාගිවන ළාබාල තරුණයෙකි. යුද්ධයට සහභාගිවීම පිළිබඳ වීර සිතුවිලිවලින් පිරි සිතකින් යුතුව හමුදාවට බැඳෙන හෙන්රි ප්ලෙමින් නැමැති තරුණයා යුද්ධයෙහි පවත්නා රුදුරු බව විටින් විට පසක් කර ගනියි. සතුරු හමුදාව සම`ග සටනට පිවිසෙන විටෙක ඔහු බියෙන් යුතුව සටනින් පලා යයි. ඔහු මුහුණ දෙන භෞතික පරිසරය ඔස්සේ ඔහුගේ මානසික තත්ත්වය හැඩ ගැසෙන ආකාරය කතුවරයා අප ඉදිරියේ තබයි. සැබෑ ලෙසින්ම තමා ඉදිරිපිට සිදුවන්නාවූ යුද්ධයත් තරුණයාගේ සිත පවත්නා භීතිය කරණ කොට ගෙන සිතෙහි හටගෙන ඇති යුද්ධයත් නවකථාකරුවා විසින් හෙන්රි චරිතයෙහි පවත්නා ද්විත්ව හා හුදෙකලා චරිත ස්වභාවය ඔස්සේ විවරණය කරනු ලබයි. කතුවරයා තුළ පවත්නා දෘෂ්ටිය සමකාලීන අප ඉහත දැක්වූ පරිද්දෙන් ඇමෙරිකානු ජනතාවගේ ජීවන දෘෂ්ටියම බව අපට සිතාගත හැකිය. එහෙත් එකල සිටි ඇමෙරිකානු විද්වතුන් හා විචාරකයන් කේ‍්‍රන් වෙත චෝදනා එල්ල කරමින් පවසා සිටින්නේ ඔහු එම නවකථාව මගින් ඇමෙරිකානු සොල්දාදුවන් හා එරට හමුදා ක‍්‍රියාකලාපයන් දරුණු ලෙස සරදමට ලක්කර ඇති බවයිි. ඔවුන්ට අනුව මෙහි එන වීරයා කිසිම හේතු සාධකයකින් තොරව මනුෂ්‍යත්වය පාවා දෙනු ලැබ ඇත්තේය. වීරත්වය නමැති උතුම් සංකල්පය ඔහු බියගුලූකමක් කරා වර්ධනය කිරීමට උත්සාහ ගෙන ඇත්තේය.
එහෙත් සැබැවින්ම මේ නවකථාකරුවා විසින් කරනු ලැබ ඇත්තේ තත්කාලීන ඇමෙරිකානු වැසියා තුළ පැවති, අප ඉහතදී පෙන්වා දුන් අන්දමේ චිත්ත ස්වභාවය නැත්නම් හුදෙකලා වීම ප‍්‍රධාන චරිතය ඔස්සේ විදාරණය කිරීමය. එසේම අරමුණකින් තොරව හිඳිනා ඇමෙරිකානුවා මුහුණ දෙන සංසිද්ධීන් ආශ‍්‍රිතව චරිතය ගොඩ නැෙ`ගන අයුරු විදහා දැක්වීමය. එසේම කතාකරුවාට දකින්නට ලැබන සමාජ යථාර්ථය විසිතුරු කිරීමකින් තොරව කිසියම් අන්දමක අමු ස්වභාවයකින් විදහා දැක්වීමය. පසුව මේ නවකථාව ඇමෙරිකානුවන්ගේද ඉංග‍්‍රිසි නවකථාකරුවන්ගේද නොමඳ පැසසුමට ලක්ව ඇති බව කිව යුතුය.
එසේම එච්. ජී. වේල්ස්, ජෝසප් කොන්රඞ් වැනි ඉංග‍්‍රිසි ලේඛකයන් එය යුද්ධය පිළිබඳව ලියැවුණ ලොව උසස් සාහිත්‍ය කෘතියක් වන බවත් ඇමෙරිකානු විචාරකයන්ට එය නොපෙනෙන්නේ මන්දැයි විමසා ඇති බවත් අපට දැකිය හැකිය. එදා ඇමෙරිකානු විචාරකයන් ‘ධෛර්යයයේ රතු සලකුණ‘ නමැති නවකථාව ගැන කුමක් කීවද අද එය එරට පාසල් අධ්‍යාපනයට මෙන්ම උසස් අධ්‍යාපන කටයුතු සඳහාද භාවිත වෙයි. එම කෘතිය ඇමෙරිකාවේ මෙතෙක් බිහිව ඇති උසස් නවකථා සියය අතරින් පහළොස් වැනි ස්ථානය හිමිකර ගෙන ඇති අතර ඉංග‍්‍රිසි සාහිත්‍යයයේ මෙතෙක් බිහිව ඇති උසස් නවකථා සියය අතරින් තිස් වැනි ස්ථානය හිමිකරගෙන ඇති බවද සඳහන් වෙයි. කේ‍්‍රන්ට පසුකාලීනව නවකථාකරණයට පිවිසි හෙමින් වේ, විලියම් ෆෝක්නර් වැනි ලේඛකයන්ගේ කෘතිවලින්ද විවරණය වන්නේ ඇමෙරිකානු ජනතාව සතු මේ අතීත උරුමය වන බව ඉංග‍්‍රීසි විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති.

සේනාරත්න වීරසිංහ

වී කුරුල්ලන්ගේ හා ගිරවුන්ගේ නෛතික තත්වය

*** මෙරට පක්ශීන්ගේ ආරක්ශාව පිලිබඳ ප්‍රතිපාදන තිබෙන්නේ වන සත්ව හා වෘක්ශ්ලතා ආරක්ශා කිරීමේ ආඥා පනතේය​.මෙහි පනත ලෙස කෙතියෙන් දක්වා තිබෙන්නේ මෙම පනත වේ.

* මෙරට වී කුරුලු විශේශ පහක් හමු වන අතර ඔවුන් අතරින් පුල්ලි-වී කුරුල්ලා (Spotted Munia / Scaly-breasted Munia) සහ පිට සුදු වීකුරුල්ලා හෙවත් කලු වී කුරුල්ලා (White-backed Munia) නීතියෙන් ආරක්ශිත නොවේ.කඳුකර වී කුරුල්ලා (Hill Munia / Black-throated Munia) පනතේ 31(2) අනුව දැඩි ලෙස ආරක්ශිත පක්ශියෙකු වන අතර ඉතිරි දෙදෙනා ආරක්ශිත ලෙස පනතේ 31(1) යටතේ ආරක්ශාව ලබති.
* මෙරට ගිරා විශේශ පහක් හමුවේ. මින් රෑන ගිරවා (Rose-ringed Parakeet) ආරක්ශිත නොවන පක්ශියෙකි.ඉතිරි හතරන් අලු-ගිරවා (Layard’s Parakeet / Emarald-collard Parakeet) .සහ ගිරා-මලිත්තා හවත් මලිත්තියා (Sri Lanka Lorikeet) දැඩි ලෙස අාරක්ශිත වේ.පනු-ගිරවා (Blossom-headed Parakeet) සහ ලබු ගිරවා හෙවත් මාල ගිරවා (Alexandrine Parakeet) ආරක්ශිත පක්ශීන් ලෙස පනතේ 31(1) වගන්තියෙන් ආරක්ශාව ලබයි.
** ආරක්ශිත නොවන තිදෙනා විකිනීමට නම් ඒ සඳහා පනතේ 49 වන වගන්තිය අනුව බාලපත්‍රයක් ලබා ගත යුතුය​.

** මේ සියලු වරදවල් සංඥෙය සහ ඇප දිය හැකි වරදවල් වේ.එනම් මේ වරක නියැලි කෙනෙකු වරෙන්තුවක් නොමැතිව අත් අඩංගුවට ගැනීමේ බලය වන ජීවී සංරක්ශන දෙපාර්තුමේන්තුවට​, පොලීසියට සහ වන සංරක්ශන දෙපාර්තුමේන්තුවේ නිලධාරීන්ට බලය තිබේ.

( මෙම ඡායා රූප වලින් පිලිවෙලින් පුල්ලි වී කුරුල්ලා, පිට​-සුදු වී කුරුල්ලා සහ රෑන ගිරවා යන මෙරටේ ආරක්ශිත නොවෙන පක්ශීන් දක්වා තිබේ.)

Jagath Gunawardana  Attorney at Law

කබල්ලෑවා හෙවත් ඈයා (Indian Pangolin)– නෛතික ආරක්ශාව​

කබල්ලෑවා හෙවත් ඈයා වන සත්ව හා වෘක්ශලතා ආරක්ශා කිරීමේ ආඥා පනතේ 30(2) වගන්තියට අනුව දැඩි ලෙස අාරක්ශිත ක්‍ෂීරපායී සත්වයකි.
මේ සතකු මරන​,හානියට පත් කරන හෝ සතකු පන පිටින් හෝ මරා දමනු ලැබූ කබල්ලෑවකුගේ සිරුරක් හෝ ඕනෑම කොටසක් හෝ තම සන්තකයේ හෝ භාරයේ තබා ගැනීම හෝ වරදකි.මේ සෑම වරදකම නියලෙන්නකු හෝ සිදුකල අයකු හෝ වරෙන්තුවක් නොමැතිව අත් අඩංගුවට ගත හැකි සහ ඇප දිය නොහැකි වරදවල් ලෙස පනතේ 67ආ වගන්තියේ දක්වා තිබේ.
එමෙන්ම​,කබල්ලෑවකු හෝ කබල්ලෑ පොතු (ශරීරයේ පිටින් තිබෙන ඵලක​) අපනයනය කරන හෝ කිරීමට තැත් කිරීම පනතේ 40 වගන්තිය​ අනුව වරදකි.

Jagath Gunawardana  Attorney at Law

see more-

Frozen pangolin found in Chinese restaurant -daily mirror

 

නීති විරෝධීව ශ‍්‍රී ලංකාවේ පැවැත්වෙන ඉන්දියානු බීජ සමුළුව

ඉන්දියාවේ ජාතික බීජ සංගමය (National Seed Association of India) `ගින් සංවිධානය කරන ඉන්දියානු බීජ සමුළුව (Indian Seed Congress) මෙරට කිසිදු රාජ්‍ය ආයතනයක හෝ ගොවි සංවිධානයක මැදිහත්වීමකින් තොරව 2018 පෙබරවාරි මස 05 හා 06 යන දෙදින තුළ ශ‍්‍රී ලංකාවේ හිල්ටන් හෝටලයේ දී පැවැත්වේ. දීර්ඝ කෘෂිකර්ම ඉතිහාසයකට උරුමකම් කියන අප රට තුළ ‘‘බීජ’’ වැනි ඉතා සංවේදී, අත්‍යාවශ්‍ය ක්‍ෂේත‍්‍රයක සමුළුවක් කිසි`දු බලයලත්, නිල ආයතනයක මැදිහත් වීමකින් තොරව මෙලෙස පැවැත්වීම පිළිබඳව අප ව්‍යාපාරයේ විරෝධතාවය ප‍්‍රකාශ කර සිටිමු.
එමෙන් ම ලංකාව තුළ මේ වනවිටත් ගොවීන් හා ගොවි සංවිධාන මට්ටමින් බීජ නිෂ්පාදනයේ හා බීජ සංරක්‍ෂණයේ යෙදී සිටින්නන් නොසලකා හරිමින්, ඔවුන්ට තර්ජනයක් විය හැකි අයුරින් පරිසරයට හා මෙරට කෘෂි ක්‍ෂේත‍්‍රයට බලපෑම් ඇති විය හැකි ආකාරයෙන් විනිවිදභාවයකින් තොරව, රාජ්‍ය අනුග‍්‍රහය නොමැතිව, ගොවි සංවිධානවල සාකච්ඡුාවකින් තොරව මෙම සමුළුව පැවැත්වීමෙන් මෙහි යටි අරමුණ මනා ව පැහැදිලි වේ.
එපමණක් නොව බීජ නිරෝධායන අනුමැතීන් ලබා නොගෙන මෙම සමුළුව සඳහා ඉන්දියානු බීජ සමාගම් ගණනාවක් විසින් ලංකාවට බීජ වර්ග ගෙන ඒමට සූදානම් වේ. මේ ම`ගින් ලංකාවේ බෝග ප‍්‍රභේද වලට රෝග පැතිරීමේ අවදානමක් ඇති විය හැකි අතර ලංකාවේ බීජ නිෂ්පාදන වෙළෙඳපොළ ඉන්දියානු සමාගම් යටතට අත්පත්කර ගැනීමට උත්සාහ ගනිමින් සිටී. ඇමෙරිකාව, නෙදර්ලන්තය, තායිලන්තය, පකිස්ථානය, ජර්මනිය, ජපානය, මැලේසියාව වැනි රටවල සමාගම් බහුතරයක් විසින් මෙරට බීජ නිෂ්පාදන අයිතිය අත්පත් කර ගෙන සිටින අතර ඉන්දියාවේ බීජ නිෂ්පාදන සමාගම් ගණනාවක් විසින් ගුණාත්මක බැවින් තොර බීජ හා වල් පැළෑටි බීජ සහිත අර්තාපල් හා ලූනු බීජ බොහොමයක් නීති විරෝධී ලෙස ලංකාවට ගෙන ඒම සිදු කරයි.
ඉන්දියානු සමාගම් ශාක ආරක්‍ෂණ පනත උල්ලංඝනය කරමින් කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුවේ කිසි`දු අනුමැතියකින් තොරව එම බීජ ගෙන එන අතර දේශපාලන බලය හා කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුවේ නිලධාරීන් සම්බන්ධ කර ගෙන රේගු දෙපාර්තමේන්තුවෙන් මෙම බීජ වර්ග වෙළෙ`දපොළට යොමු කිරීම ස`දහා නිදහස් කර ගැනීම සිදු කරයි.
ඒ ම`ගින් මේ වන විට ලංකාවේ බීජ නිෂ්පාදකයින් දැඩි අසීරුතාවකට පත් ව සිටින අතර ගුණාත්මක බැවින් තොර හා රෝග කාරක හා වල් පැළෑටි බහුල බීජ වර්ග ගෙන්වීම හේතුවෙන් ගොවි ජනතාව ද දැඩි අසීරුතාවකට පත් ව සිටී. එවන් තත්ත්වයක් තුළ මේ සමුළුව ම`ගින් තවදුරටත් උත්සාහ දරන්නේ බීජ අයිතිය මෙරට ගොවි ජනතාවට තවදුරටත් අහිමි කර බීජ ආනයන ක‍්‍රියාවලියේ කොටස්කරුවන් බවට ඉන්දියානු සමාගම් පත් කර ගැනීමට ය.
මෙම සමුළුව සඳහා සමාගම් ගණනාවක් විසින්් බීජ ලංකාවට ගෙන ඒමට සූදානම් වූ අතර ඒ සියල්ල සිදුකරනු ලබන්නේ 1999 අංක 35 දරන ශාක ආරක්‍ෂණ පනත උල්ලංඝනය කරමිනි. මෙම පනතේ 7 (1* උප වගන්තියට අනුව නිරෝධායනය නොකළ ශාක හෝ ශාක නිෂ්පාදන ශ‍්‍රී ලංකාවට ආනයනය නොකළ යුතු බව සඳහන් වේ. නමුත් මේ සමුළුව සඳහා ගෙන ඒමට යෝජිත බීජ වර්ග සඳහා කිසි`දු නිරෝධායන සහතිකයක් ලබා ගෙන නොමැත. නිරෝධායනය නොකළ බීජ ලංකාවට ගෙන ඒම නීති විරෝධී ක‍්‍රියාවක් වන අතර පනතේ 10 (2* උප වගන්තියට අනුව එවන් වරදකට මහේස්ත‍්‍රාත් අධිකරණයක් ඉදිරියේ වරදකරුවකු වන පුද්ගලයෙකු මාසයත් මාස හයත් අතර බන්ධනාගාර ගත කිරීමකට හෝ රුපියල් දස දහසත්, ලක්‍ෂයත් අතර දඩයකට හෝ මෙම ද`ඩුවම් දෙකට ම හෝ යටත් කළ හැකි ය.

47224_largeImage.jpg
මෙසේ තිබිය දී ඉන්දියාවේ ජාතික බීජ සංගමය මගින් ලංකාවේ පැවැත්වෙන බීජ සමුළුව සඳහා කිසි`දු ආකාරයක නිරෝධායන සහතිකයක් හෝ අනුමැතියක් ලබා ගැනීමකින් තොරව බීජ ගෙන ඒම නීති විරෝධී ක‍්‍රියාවකි.
1924 අංක 10 දරන ශාක ආරක්‍ෂණ ආඥා පනත යටතේ ප‍්‍රකාශිත 1981 නොවැම්බර් 02 දින අංක 165/2 දරන ගැසට් නිවේදනයේ සඳහන් නිර්ණායක වලට යටත් ව කෘෂිකර්ම අධ්‍යක්‍ෂ ජනරාල්ගේ අනුමැතියකින් තොරව මෙලෙස බීජ ලංකාවට ගෙන ඒමේ හැකියාවක් නොමැත. නමුත් මෙම සමුළුව පිළිබඳ ව කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුව හෝ කෘෂිකර්ම අමාත්‍යංශය හෝ නිසි අවබෝධයක් නොතිබින. නමුත් මේ සමුළුව නීති විරෝධීව පැවැත්වීම පිළිබඳව සාකච්ඡුාවට බ`දුන් වීමත් සම`ග ම කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුව විසින් රේගු දෙපාර්තමේන්තුව වෙත මෙම බීජ රට තුළ ට ගෙන ඒම වැළැක්වීමට අදාළ දැනුම්වත් කිරීම් සිදු කර තිබේ.
නමුත් ඉන්දියානු බීජ සමාගම් ඉතා ම සූක්‍ෂම ව ලංකාවේ බීජ වෙළෙඳපොළ අත්පත් කර ගැනීමට නීති විරෝධී උත්සාහයක් ගනිමින් පවතින බව තහවුරු වේ. ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාව ලංකාව තුළ රැු`දීසිටි කාලයේ දී නිසි පරිදි නිරෝධායන ක‍්‍රමවේද වලින් තොරව ලංකාවට ඉන්දියාවෙන් එළුවන් ගෙන ඒමේ දී එම සතුන් සම`ග පාතීනියම් ශාකයේ බීජ මෙරටට පැමිණීමේ ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස අද වනවිට වියළි කලාපයේ බොහෝ ප‍්‍රදේශවල පාතීනියම් ශාකය දරුණු ආක‍්‍රමණිකයකු ලෙස පැතිරීම සිදු වී ඇත. මේ වනවිට එම ශාකය පාලනය කිරීම සඳහා විශාල අමතර ධනස්කන්ධයක් වැය කිරීමට සිදු වී ඇත.
පසුගිය දා ලංකාවට හොර රහසේ ඉන්දියාවෙන් ගෙන එන ලද අර්තාපල් හා ලූනු බීජ සම`ග වල්පැළෑටි බීජ බොහොමයක් මෙරටට පැමිණ තිබේ. මේ තත්ත්වය තවදුරටත් වර්ධනය වීම හා අප රටේ කෘෂිකර්මාන්තයට දරුණු ගැටලූ වලට මුහුණ දීමට ඉදිරියේ දී මෙම ක‍්‍රියාවලියත් සමඟ සිදුවිය හැකි ය. එබැවින් ඉන්දියානු බීජ සමාගම් අප රටේ බීජ නිෂ්පාදන අයිතිය තහවුරු කර ගැනීමට දරන උත්සාහය හා ගුණාත්මක බැවින් තොර, නිරෝධායනය නොකළ බීජ ගෙන්වීමේ ක‍්‍රියාවලිය නතර කිරීමට වහා ම පියවර ගත යුතු ය. එපමණක් නොව ශාක ආරක්‍ෂණ පනතේ 12 (2* (ආ*, (ඇ*, (ඈ*, (ඉ* යන උප වගන්ති වලට අදාළ ව ශාක හෝ ශාක කොටස් ආනයනය කිරීමේ දී වැදගත් වන සීමාවන්, තහනම් කිරීම් හා නිරෝධායන නීති ශක්තිමත් කිරීම සඳහා බලපත‍්‍ර ක‍්‍රියාවලිය හා කොන්දේසි පැනවීම සඳහා වන දැනට සකස් කර ඇති නියෝග කඩිනමින් ගැසට් නිවේදන ම`ගින් බලාත්මක කළ යුතු ව ඇත.
එසේ නොමැති වුවහොත් ලංකාවේ බීජ ආනයන ක‍්‍රියාවලිය යටතේ හෝ ශාක ආනයන ක‍්‍රියාවලිය යටතේ රටේ කෘෂිකර්මයට හා ස්වාභාවික පරිසර පද්ධතිවල පැවැත්මට බලපෑම් ඇති කරන ජීවින්ගේ පැමිණීම පාලනය කළ නොහැකිවන අතර ගුණාත්මක බැවින් යුතු බීජ ලංකාවේ භාවිතා කිරීමට ඇති අයිතියට ද බලපෑම් එල්ල වනු ඇත. මේ තත්ත්වයන් පාදක කර ගෙන ශී‍්‍ර ලංකාවේ කෘෂිකර්මාන්තයට සිදු විය හැකි අනිසි බලපෑම් පාලනය කිරීමට අවශ්‍ය කි‍්‍රයාමාර්ග කඩිනමින් ගත යුතු බව අවධාරණය කර සිටිමු.

ඉඩම් හා කෘෂිකර්ම ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපාරය

” වීරයාගේ චරිතයෙන් ලොව දිනූ දුෂ්ටයා හෙවත් දුප්පතාගේ හිතවතා “

වීරයන් යැයි සිතා සිටින අය දුෂ්ටයන් වීම සාමාන්‍ය දෙයකි. දුෂ්ටකම් අතහැර වීරයකු වන්නට සැරසෙන්නෝ ලොව විරල ය. මේ කතා කරන්නේ සැබෑ ලොව ගැනයැ’යි නො සිතන්න. මේ සිනමාවේ වීරයන් හා දුෂ්ටයන් ගැන ය.

නවසිය පනස් පහේ ඔක්තෝබරයේ තිරගතවූ ” පෙරකදෝරු බෑනා ” සිනමා සිත්තමේ දුෂ්ට චරිතයක් සමගින් සිනමාගමනය කළ පැහැපත් තරුණයෙක් විය. සිත් ඇද බැඳ ගන්නා රංගනයක යෙදුනු ඔහුට දිගින් දිගටම ලැබෙන්නට පටන් ගත්තේ දුෂ්ට චරිතම ය. කඩවසම් රුවකට හිමිකම් කී ඔහුට ඇවැසි වූයේ ‘වීර’ චරිතයක ජීවත් වන්නට ය. එක් අතකින් සිනමාවේ නම් එය අනතුරුදායක අත් හදා බැලීමක් වූයේ ය. ඒ කෙසේ වෙතත් ඔහුගේම නිෂ්පාදනයක් වශයෙන් නවසිය හැත්තෑ හතරේ ” දුප්පතාගේ හිතවතා ” රිදී තිරයේ බබලන්නේ අලුත් වීරයකු ද සමගිනි.

ඒ අන් කිසිවකු නොව අදවන් දිනක වියෝගානුස්මරණය සැමරෙන සිනමා තාරකාව බැප්ටිස්ට් ප්‍රනාන්දු ය.

බැප්ටිස්ට් ප්‍රනාන්දු උපන්නේ වෙන්නප්පුවේ කොලින්ජාඩියේ ය. ජෝසප් වාස් විද්‍යාලයෙන් අකුරු කරන්නට ගිය සුන්දර අතීතයක්, පාසල් සමයක් ඔහුට තිබුණි. මේ පාසල් සමය බැප්ටිස්ට කිසි දින අමතකව නො ගියේ සිනමා තාරකාවක් ලෙස බබලවන්නට මුල් පියවර තැබුණු දෛවයෝගී සිදුවීම
මේ පාසල් සමයේම සිදු වූ බැවිනි. ඒ අපූරු කතාන්දරයකි.

කොලු රෑන සමග පල්ලියේ උත්සව වලට යන්නට පුරුදු වී සිටි බැප්ටිස්ට්ට වාසනාව පෑදුනේ එවන් ගමනකදී ගත් සේයාරුවකින් බව අප අසා තිබේ. ඔහුටත් හොරෙන් ඔහුගේ යහළුවකු ගත් ඡායාරූපයක් ඒ යහළුවා විසින්ම බී. ඒ. ඩබ්ලිව්. ජයමාන්න වෙත යවා තිබුණි. ඒ අලුත් නළුවකු අවශ්‍යයැයි ඔහු පුවත්පතක පළකර තිබුණු දැන්වීමකට අනුව ය. අන්තිමේදී මීගමුවේ රුක්මනී දේවිගේ නිවසේ තුබුණු සම්මුඛ පරීක්ෂණයෙන් තේරුණේ තරුණ බැප්ටිස්ට් ය.

බැප්ටිස්ට් ප්‍රනාන්දු ගැන මා අසා ඇති අනෙක් කතාන්දරය සම්බන්ධ වන්නේ අසූ තුනේ කලබලයත් සමගිනි.සැහැසි සිංහල වීරයෝ දෙමළ යැයි කල්පනා කළ සියළු දේපල ගිණි තබමින් විනාශ කරන්නට පටන් ගත්තේ ‘ ලයිසන් ‘ අතට ගත් කලෙක මෙනි. මේ උන්මත්තකයෝ හැඳල විජය චිත්‍රාගාරයට ගිණිතැබුවෝ ය. ඊට යාබදව පිහිටි පැනමා ඉන් හෝටලයේ හිමිකරුවා වූයේ බැප්ටිස්ට් ප්‍රනාන්දු ය. සිය බිරිය සමගින් ගිණිගෙන දැවෙන චිත්‍රාගාරය වෙත දිව ආ බැප්ටිස්ට් ගිණිදැල් අතරින් ඇතුලට දිවගියේ ජීවිතය ගැන හෝ නොතකමිනි. බේරාගත හැකි වූ තරමක සිනමා කෑන ඔහුගේ මොටෝරියෙහි ගොඩ ගැසුණු බවක් අප අසා තිබේ.
බැප්ටිස්ට් ප්‍රනාන්දු අප සිත් වසඟ කළ සිනමාපට අතරින් ” දුප්පතාගේ හිතවතා ” සහ ” ටිකිරා ” සිහිකළ හැක්කේ ය.”අවිශ්වාසය”, “පුරුෂ රත්නය”, “සිතක මහිම”, “සැපත සොයා”, “සත පණහ”, “ඔහෝම හොඳද”, “සහනය”, “තුෂාරා”, “ඇතුළුවීම තහනම්”, “රන්රස”, “ඔබ නැතිනම්”, “සිරිල් මල්ලි”, “දෙවියන් ඔබ කොහිද”, “වනගත කෙල්ල” ආදිය ඔහු රඟපෑ අනෙකුත් සිනමා සිත්තම් ය.

ටිකිරා චිත්‍රපටයට ඔහු පෙනී සිටි “එතෙරින් මෙතරට ආවේ සෙවුමට ලෝකේ යුක්තිය වේ” ගීය හා ඔහුටත් ජෙනිටා සමරවික්‍රමටත් ජෝති ඇන්ජි ගැයූ “ළඳේ ළඳේ ළඳේ ” ගීය අදටත් ජනප්‍රිය ය.

සිනමා ජීවිතයේ මෙන්ම සැබෑ ජීවිතයේදී ද අනේකවිධ සුඛ දුක්ඛ අත්දැකීම් වලට මුහුණ දුන් ඔහු අපෙන් වෙන්ව ගියේ පසුගිය වසරේ අදවන් දවසක ය.

 

– පාලිත ජයකොඩි –

Vote for Compassion

Time is now to vote for those who care for all lives in our country and for those who will strive to protect our precious wildlife, forests and oceans.

මේ නිවැරැදි තීරණයක් ගැනීමට කාලයයි. ඔබේ ඡන්දය රටේ අභිවෘද්ධියට, එහි ජීවත්වන සියලු ජීවිත වෙනුවෙන් හා අපේ ස්වාභාවික උරුමයන් වන වනසතුන්, වනාන්තර හා සාගරය ආරක්ෂා කිරිමට කැපවන්නන් වෙනුවෙන් භාවිතාකරන්න.

#VoteForCompassion #WeAreTheChange #ACompassionateSriLanka

  • Otara Gunewardene Founder Embark and Otara Foundation.

 

 

Reorienting, Re-positioning and retreating myself

I have been rethinking and thereafter re-orienting and re-positioning myself since 14.12.2017,as stated on that date as the count-down.
My personal view is that it is high time to go back to the shadows,stillness and solitude.
This was where I was as a child and teenager,before becoming an activist.
Hence,have decided to cut back or eliminate those that do not give a positive outcome and concentrate on the really valuable things.(an adaptation of the “less is more”principle).
Henceforth:
* Will engage in education and awareness activities as usual.
* Do research as usual.
* Engage in publications,art work as usual.
* Will intervene in only Biodiversity conservation activities and
issues related to conservation
* Will intervene only if others,including groups, are not playing a
role or where the issue is of national or regionally important..
* Will help groups very selectively on a case-by-case basis only
* Will help law-enforcement.
* No more legal advice over the phone.
* Consultations restricted to biodiversity protection.

** The time thus gained will be used for education activities,research and to engage in doing art.

Jagath Gunawardana  Attorney at Law

Completing four decades in activism

Today makes the end of the four decades since the day (27.01.1978) I considered myself an activist.It was the day when we had the first open public protest against the removal of standardization in selecting students for universities.
Ironically,this move was to benefit the students from privileged districts such as us,but we fought for those who did not have the facilities we had.
The Nationalist student movement was formed during the first half of January and pocket meetings,printing and distribution of leaflets were done before this date.The student chapter of Ananda College was led by Mr. Shakya Nanayakkara and I was a backstage presence,doing the write-ups,including the pamphlet we distributed.Many students did not help us as we were very close to the G.C.E. (A/L) examinations in April and our efforts continued for another few weeks till we won as the then government brought District system which helped the students of underprivileged districts.
I started off as a Nationalist and my Environmentalism is,as I always state,is a facet of that Nationalism.It is this love of the country which kept me going on against all odds over the years and decades.
However,my environmental activities have taken over much of the time and effort over the years and decades since this period.That was,to a large measure,due to my becoming a member of the Young Zoologists Association in June 1978.

I will not stated what we did,but only summarize those key areas in environmentalism where my actions have initiated a course of action or have made a significant contribution to success.
They are:
* Use of “Information-gathering Networks” to get vital information.
* Use of “Operational Art” in environmental campaigns.
* Setting out Rules of Engagement (ROE) in activism.
* Information based decision-making.
* Recognition of “Citizen Scientists” as a distinct group and giving value to their contributions.
* Amalgamation of Environmental Laws and Scientific facts.
*Amalgamation of Environmental Laws,Intellectual Property Rights Laws and Scientific factors.
* Use of small,broad-based “Focal Teams” to play key roles in issues to bring about a desired outcome.
* Use of “low-intensity actions “and “protracted activities” to achieve the desired outcome.
* Using social-media in environmental awareness and activism.

Four decades have gone by and it is now time to Rethink, Reorient and Re-position.

Jagath Gunawardana  Attorney at Law

මධ්‍යම කඳුකරය සහ පරිසර සංචරණය

’’අප ෂතුව ඇති දේ ගැන අප සිතන්නේ කලාතුරකිනි- එහෙත් අපට නැති දේ ගැන අපි නිතරම සිතන්නෙමු-’’ ජර්මානු දාර්ශනක -ආතර් ෂෝපන්හෞවර්

අප රටේ අප සතුව ඇති පාරිසරික වටිනාකම් ගැන අප සිත් තුල හටගන්නා නොසැලකිලිමත් උදාසීනත්වය ද එබඳුම ය- ඒ සඳහා දිය හැකි එක් නිදර්ශනයක් හැටියට මහනුවර නගරයේ පේරාදෙනිය ප‍්‍රදේශය ආශ‍්‍රිතව දැකිය හැකි හන්තාන කඳු වැටිය හඳුන්වා දිය හැකි යි- මේ කියන කඳු වැටිය බ‍්‍රිතාන්‍ය පරිපාලන සමයේ දී ඉංග‍්‍රීසි ජාතිකයන් එය හඳුණාගත්තේ Sleeping Soldier (නින්දට ගිය සොල්දාදුවා* යනුවෙනි- ප‍්‍රදේශයක් වශයෙන් ගත් කල මහනුවර නම් භූ කලාපය හඳුණාගන්නේ සානුවක් හැටියට ය- සානුවක් යැයි කියන්නේ කඳුවැටි වලින් වට වූ භූමියක්ය යන්න ඔබට අමුතුවෙන් ඉගැන්විය යුතු කරුණක් නොවේ- එම කඳුවැටි කලාපයට ම අයත් නින්දට ගිය සොල්දාදුවා හෙවත් හන්තාන කඳු වැටිය හෙක්ටෙයා් 200 ක් ඉක්මවන ප‍්‍රදේශයක් පුරා පැතිර පවතී-
ජනප‍්‍රවාදයට අනුව නම් මේ කඳු වැටිය හන්තාන යන නම ලබන්නේ ’හන්තාන’ නම් භික්ෂුවක් එහි වැඩම කොට ආරණ්‍යගත ජීවිතයක් ගත කොට ඒ වනගත අරණේම අපවත් වීම නිසා ය- එය සිදු වන්නේ ශ්‍යාමෝපාලී නිකාය පිහිටුවීම උදෙසා උපාලි හිමියන් උප සම්පදාලත් භික්ෂුන් පිරිසක් සමග ලංකාවට වැඩම කළ සමයේ දී ය- එසේ උන්වහන්සේ සමග පැමිණි භික්ෂුන් සිය කටයුතු ආපසු සිය රටට වැඩම කරද්දී හන්තාන භික්ෂුව පමණක් එසේ යලි වැඩම නොකොට මේ කියන කඳු ප‍්‍රදේශයේ නැවති ඇත-
සාමාන්‍යයෙන් කන්දක් වශයෙන් අප හඳුණාගන්නේ මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර් 300 කට වඩා උසින් පිහිටි භූමි ප‍්‍රදේශයකි- කඳු කලාපයක් ඇති වීම සම්බන්ධයෙන් ඇඩම්ස් නම් භූ විදෘඥයාගේ ප‍්‍රකාශයක් මෙහිදී සිහිපත් වේ- පෘථිවියේ මුල් ම භූ මුදුන් (කඳු බිම් නොවේ* මෙරට උසම කඳු මුදුනන ද ඉක්මවා යන තරම් වුණත් පසුව ඇතිවන බරපතල අන්දමේ ඛාදනීය තත්වයන් හේතු කොටගෙන ගස්වැල් ආදිය ද ගිලිහී යාමෙන් නග්න ස්වභාවයකට පත් වෙමින් තවදුරටත් ඛාදනය වෙමින් කඳු බිම් නම් සුවිශේෂ නිර්මාණට ඇති වී තිබේ-තවද පෘථිවි අභ්‍යන්තරයේ හටගත් අධික පීඩන තත්වයන් විසින් කඳුවැටි නිර්මාණය කරන ලද බව ද අප කුඩා වියේ සිට ම දැන උගත් කරුණකි- උදාහරණයක් ලෙෂ ඉන්දියාවේ හිමාලය කඳු වැටිය නිර්මාණය වී ඇත්තේ එවැනි භූ කලාපීය තෙරපුමකින්ය යන්න පෙන්වා දිය හැකි වේ- ඒ ආකාරයට බිහි වූ තවත් කඳුවැටි දෙකක් වශයෙන රොකී සහ ඇල්ප්ස් ද හඳුණාගෙන ඇත- භූගෝල විද්‍යාවේ දී කඳුවැටි වර්ගීකරණයට ලක් වී තිබේ- ඒ අනුව ශේෂ කඳු – ඔත් කඳු -බිහි කඳු සහ කඳු පංති වශයෙන් වර්ග කිරීමක් ලොව පවතී-

94258.jpgemil-tour-sri-lanka-dest-ritigala.jpg

විශේෂයෙන් ම තැනි බිමක දැකිය හැකි මුල දී උස් බිමක් වශයෙන් පැවැත පසුව ඛාදනය වීමෙන් පසුව ඉතිරි වු එවැනි උස් බිම් ශේෂ කඳු වශයෙන් හඳුණා ගැනෙයි- මීටර් 300 ක් උසැති ’’මිහින්තලේ කන්ද’’ ඊට හොඳ නිදසුනක් වේ- ඒ හැරුණු කල රිටිගල (මී- 550* දිඹුලාගල (මී- 535* කතරගම (මී-410* සීගිරිය (මී- 350* ඉගිනියාගල (මී- 315* කොකාගල (මී- 643* මොනරාගල(මී- 1060* ගෝවින්දහෙල (මී- 550* යට කියාවුණු ශේෂ කඳු වලට උදාහරණ වේ-
ඒ හරුණු කල ප‍්‍රධාන කඳු වැටියට ආසන්නයේ එහෙත් එය සම්බන්ධතාවකින් තොරව හුදෙකලාව පිහිටි උසින් අඩු කඳු වැටි ’’බිහි කඳු’’ වශයෙන් හඳුණා ගැනෙයි- තවද ’’ඔත් කඳු වශයෙන් හඳුණාගන්නේ ද හුදෙකලාව දැකිය හැකි කඳු ය-
කඳු වැටි බොහොමයක් උපත ලබන්නේ මධ්‍යද කඳුකකරයෙනි- එම කඳුකර කලාපයේ ඇති බොොමයක් කඳු හඳුණාගන්නේ ’’කඳු වැටි’’ වශයෙනි- මධ්‍යම කඳුකරය වශයෙන් නම් කෙරෙන්නේ උතුරින් යාපහුව ද බටහිරින් බතලේගල ද දකුණින් රක්වාන- බුලූතොට ද නැගෙනහිරින් ගල්ඔය කොකාගල ද ඊසානින් නුවරඑළිය යන සීමා නීර්ණය තුළ පිහිටි භූ කලාපය යි-
මේ කෙටි හඳුන්වාදීම අප ගෙන ආවේ මෙරට පවත්නා අවිධිමත් දේශිය මෙන්ම විදේශීය සංචාරකයින් වෙනුවෙන් පාරිසරික සංචරණය යන දැඩි හික්මවීම යටතේ විධිමත් සංචරණ කලාපයක් එකී මධ්‍යම කඳුකරය යොදා ගත නොහැකි දැයි ප‍්‍රශ්න කීරීමට ය- එක් අතකින් රට තුල ආදායම් උපදවන ආර්ථික කලාපයක් හැටියටත් අනිත් අතින් බරපතලම සමාජ ප‍්‍රශ්නයක් බවට පත්ව ඇති මානසික ආතතිය නිවන්නා වු සංචරණ කලාපයක් හැටියටත් මධ්‍යම කඳුකරය නගා සිටුවිය නොහැකි දැයි සිතා බැලීම වටී යි- සමාජ මෙන්ම සංස්කෘතික විවිධත්වයක් ඇති ප‍්‍රදේශ එකතුවක් හැටියටත් එම කලාපය ෂතු මහත් වූ වටිනාකම ද මෙහිදී අමතක නොකල යුතු ය- අනිත් අතට එවැන්නක් වෙනුවෙන් මෙරට සිටින්නා වූ බුද්ධිමත් පරිසරවේදීන්ගේ උපදේශකත්වය ද අවශ්‍යම ය- එයින් අදහස් වන්නේ එය පාරිසරික හැදෑරීම් වෙනුවෙන් පමණක් නොව සංරක්ෂණය මුල් කොටගෙන පවත්වාගෙන යෑම අවශ්‍යම කරුණක්ය කියන එක යි-

En -Reporting